بی بی سی – اول ژانویه ۲۰۲۰ آغاز سالی نو و دههای جدید است و تا دلتان بخواهد پیشبینیهای مختلفی برای سال جدید صورت گرفته است. چه مسائلی امسال اهمیت پیدا خواهند کرد؟ انتخابات ایالات متحده – هنوز خیلی زود است که بخواهیم درباره انتخابات ریاستجمهوری آمریکا اظهار نظر کنیم. از یک طرف دونالد ترامپ، رئیسجمهوری فعلی، دارد روند استیضاح را طی میکند، و حزب دموکرات هم هنوز نامزد نهایی خود را انتخاب نکرده است. چیزی که مشخص است این است که رقابت بر سر تصاحب سنا هم در روز سوم نوامبر بسیار داغ خواهد بود. سنا در حال حاضر در کنترل جمهوریخواهان است اما مجلس نمایندگان در دست دموکراتها. از آنجا که سنا حرف آخر را در مسائلی از قبیل برنامه قانونگذاری، بودجه و انتصاب قضات میزند، تسلط بر این مجلس میتواند زندگی را برای رئیسجمهور آسان یا به مراتب سختتر کند. حزب جمهوریخواه آقای ترامپ در حال حاضر ۵۳ کرسی از مجموع ۱۰۰ کرسی مجلس سنا را در اختیار دارد. اما مشکل این حزب این است که از میان کرسیهایی که باید به رای گذاشته شوند ۲۳ کرسی متعلق به این حزب است و دموکراتها که در مجلس نمایندگان اکثریت دارند باید تنها از ۱۲ کرسی سنا دفاع کنند. شانس آقای ترامپ برای پیروزی در انتخابات اصلا کم نیست، ولی اگر دموکراتها بر سنا مسلط شوند، کار او به مراتب سختتر خواهد شد.
بهار عربی جدید؟
اعتراضات آرامش عراق، مصر و لبنان را در نیمه دوم سال ۲۰۱۹ مختل کرد – الجزایر و سودان در نیمه نخست سال شاهد اعتراضات مشابهی بودند – و همین مساله ناظران را بر آن داشته تا از یک “بهار عربی” جدید سخن بگویند.
اشاره بهار عربی به مجموعهای از اعتراضات است که در سال ۲۰۱۱ بسیاری از کشورهای عربی را در بر گرفت.
دالیا غانم، پژوهشگر بخش خاور میانه موقوفه کارنگی، میگوید “۴ کشور الجزایر، سودان، عراق و لبنان در سال ۲۰۱۹ شاهد اعتراضات گسترده بودهاند. – کشورهایی که نقشی در بهار عربی سال ۲۰۱۱ ایفا نکردند. این یک موسم اعتراضی جدید است.”
اما آیا اعتراضات به سال ۲۰۲۰ هم کشیده خواهد شد؟ آیا بر شدت این اعتراضات افزوده میشود؟
اسحاق دیوان، کارشناس مسائل دنیای عرب و استاد دانشگاه پیاسال پاریس، میگوید “موج فعلی اعتراضات عمومی احتمالا گریبان دیگر کشورها را نیز خواهد گرفت. تفاوت اصلی با سال ۲۰۱۱ بنیادهای اصلی اقتصاد است. رشد کم شده است، استقراض افزایش پیدا کرده است، و میزان بیکاری هم زیادتر شده است. موضوع اعتراضات سال ۲۰۱۱ عمدتا کرامت انسانی بود، ولی نیروی محرک اعتراضات امروز شکمهای گرسنه است.”
موجودات فرازمینی هستند یا نه؟
وجود سیاراتی خارج از منظومه شمسی مساله جدیدی نیست. از اواخر دهه ۹۰ تا به حال ۴٫۰۰۰ سیاره کشف شدهاند.
اما شروع بهرهبرداری از تلسکوپ فضایی چیوپس در ۱۸ دسامبر آغازگر دورانی جدید در مطالعه آنها بود: آژانس فضایی اروپا قصد دارد که در سه سال آینده با استفاده از این تلسکوپ نگاه دقیقتری به ۵۰۰-۴۰۰ تا از این سیارهها بیاندازد.
این آژانس قرار است چندین سیاره را تحت نظر بگیرد و “شیءهای امیدبخش” را برای نسل بعدی سیارهپژوهان که شامل تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا میشوند شناسایی کند. تلسکوپ جیمز وب قرار است در سال ۲۰۲۱ به فضا فرستاده شود.
انتخاباتی که اهمیت زیادی برای پکن دارد
ماهها از شروع اعتراضات در هنگ کنگ میگذرد و چین بعید است حوصله یک نگرانی جدید منطقهای را داشته باشد. اما هیچ بعید نیست که رهبران این کشور درست در ابتدای سال با چالش جدیدی روبهرو شوند.
تایوان از نظر دولت چین جزیرهای یاغی است که در عمل از زمان به قدرت رسیدن حزب کمونیست در چین پس از پایان جنگ جهانی دوم مانند یک کشور مستقل عمل کرده است.
انتخابات ریاستجمهوری این جزیره قرار است روز یازدهم ژانویه برگزار شود و اخباری که از نظرسنجیها به گوش میرسد چندان به گوش چین خوش نخواهد آمد، چون تسای اینگ-ون، رئیسجمهور فعلی تایوان، به احتمال زیاد مجددا انتخاب خواهد شد.
حزب پیشروی دموکراتیک خانم تسای موضعی شدیدا ناسیونالیستی و استقلالطلبانه دارد و سرکوب اعتراضات دموکراسیخواهانه مردم هنگ کنگ هم باعث استحکام موقعیت این حزب شده است.
آخرین نظرسنجی در روز ۱۷ دسامبر منتشر شد و نشان میداد که خانم تسای ۳۸ درصد از هان کو-یو، نامزدی که حس میشود طرفدار چین است، فاصله گرفته است.
آمادگی شیرهای آفریقایی برای غرش
منطقه آزاد تجاری قاره آفریقا روز ۳۰ مه ۲۰۱۹ فعالیت خود را آغاز کرد. این بزرگترین منطقه آزاد تجاری دنیا از لحاظ تعداد کشورهای عضو (۵۴) است.
به گفته ناظران، ایجاد این منطقه آزاد “دستاورد سیاسی، اقتصادی و دیپلماتیک عظیمی” است که “رشد اقتصادی این قاره را تسهیل” خواهد کرد – صندوق بینالمللی پول در گزارش خود تخمین میزند که این قرارداد تجاری میتواند باعث بهبود دو تا چهار درصدی وضع اقتصادی کل این قاره شود.
تجارت آزاد قرار است از ماه ژوئیه شروع شود و انتظار میرود که موجب افزایش دادوستد بین کشورهای آقریقایی شود: صادرات بین کشورهای آفریقایی کمتر از ۲۰ درصد کل دادوستدهای سال ۲۰۱۸ بود که بسیار کمتر از آسیا (۵۹درصد) و اروپا (۶۹ درصد) است.